دانشگاه هوایی شهید ستاری- دانشکده مدیریت مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی 2676-7112 6 3 2023 09 23 Designing and Explaining a Resilience Model in Conditions of Economic Sanctions طراحی و تبیین الگوی تاب‌آوری در شرایط تحریم اقتصادی 203 226 218972 10.22034/QJIMDO.2023.441238.1895 FA محمد نظری دانشجوی دکتری مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران مهدی حداد زاده استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. 0000-0003-4161-3682 سیدموسی خادمی استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. علی اکبر جوکار استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. Journal Article 2025 04 15 Background & Purpose: Economic sanctions, as one of the fundamental challenges facing countries, especially in societies that are highly dependent on external resources, have widespread effects on economic, social, and organizational sustainability. In such circumstances, resilience, as a strategic capability, provides the possibility of adaptability and maintaining stability for organizations and economic institutions. The aim of this research is to design and explain the resilience model in conditions of economic sanctions. Methodology: The research type is applied in terms of purpose and descriptive-exploratory in nature with a mixed approach. The statistical population of the qualitative part of the research included 25 academic experts and business managers of the polyethylene industrial cluster, who were selected using a non-random snowball method. The statistical population of the quantitative part included 162 managers and experts of the Kermanshah polyethylene industrial cluster, who were selected using a stratified random method. The data collection tool in the qualitative part was semi-structured interviews, and in the quantitative part, a researcher-made questionnaire. The content analysis method was used to analyze the data in the qualitative part, and the structural equation model was used in the quantitative part. Findings: The qualitative findings indicated the identification of 23 basic themes, 8 organizing themes (linkage, financial agility, organicization, collective sensemaking, aggressiveness, observation room, organizational learning, self-adaptation), and one overarching theme (business resilience). The results of confirmatory factor analysis also indicated the confirmation of all research themes and the appropriate fit of the final model. Conclusion: Resilience in the face of economic sanctions, as one of the vital requirements of organizations and economic institutions, requires the development and implementation of a comprehensive and coherent model. Implementing the research model can help managers provide effective solutions to maintain sustainability and improve organizational performance in crisis situations. <strong>زمینه و هدف: </strong>تحریم‌های اقتصادی به عنوان یکی از چالش‌های اساسی پیش روی کشورها، به ویژه در جوامعی که وابستگی بالایی به منابع خارجی دارند، تأثیرات گسترده‌ای بر پایداری اقتصادی، اجتماعی و سازمانی برجای می‌گذارند. در چنین شرایطی، تاب‌آوری به عنوان یک توانمندی استراتژیک، امکان تطبیق‌پذیری و حفظ ثبات را برای سازمان‌ها و نهادهای اقتصادی فراهم می‌آورد. هدف این پژوهش، طراحی و تبیین الگوی تاب‌آوری در شرایط تحریم اقتصادی است. <strong>روش‌شناسی:</strong> نوع تحقیق به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر ماهیت آن از توصیفی-اکتشافی با رویکرد آمیخته است. جامعه آماری تحقیق در بخش کیفی شامل 25 نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران کسب وکارهای خوشه صنعتی پلی‌اتیلن بود که به روش غیرتصادفی گلوله برفی انتخاب شدند.  جامعه آماری در بخش کمی نیز شامل 162 نفر از مدیران و کارشناسان خوشه صنعتی پلی‌اتیلن کرمانشاه بود که به روش تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. ابزار گرداوری داده ها در بخش کیفی، مصاحبه‌های نیمه ساختار یافته و در بخش کمی، پرسشنامه محقق‌ ساخته بود. برای تحلیل داده‌ها در بخش کیفی از روش تحلیل مضمون و در بخش کمی از مدل معادلات ساختاری استفاده شد.   <strong>یافته‌ها:</strong> یافته‌های بخش کیفی حاکی از شناسایی 23 مضمون پایه، 8 مضمون سازمان دهنده (پیوندسازی، چابکی مالی، ارگانیک‌سازی، حس‌‌سازی جمعی، تهاجم‌پذیری، اتاق رصد، یادگیرندگی سازمانی، خودسازگاری) و یک مضمون فراگیر(تاب آوری کسب و کار) بود. نتایج حاصل از تحلیل عاملی تاییدی نیز حاکی از تایید تمامی مضامین پژوهش و برازش مناسب الگوی نهایی بود. <strong>نتیجه‌گیری:</strong> تاب‌آوری در شرایط تحریم اقتصادی به‌عنوان یکی از الزامات حیاتی سازمان‌ها و نهادهای اقتصادی، مستلزم تدوین و اجرای الگویی جامع و منسجم است. اجرای الگوی پژوهش می‌تواند به مدیران و تصمیم‌گیرندگان کمک کند تا راهکارهای مؤثری برای حفظ پایداری و بهبود عملکرد سازمانی در شرایط بحران ارائه دهند. https://www.qjimdo.ir/article_218972_1404608d3e277ced91af023a2f65eb76.pdf