ارتقای عملکرد شرکت‌ از طریق قابلیت‌های مدیریت دانش، انعطاف‌پذیری استراتژیک و چابکی استراتژیک؛ نقش میانجی نوآوری مدل کسب و کار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت بازرگانی،دانشکده مدیریت،دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

2 استادیار گروه آموزشی مدیریت بازرگانی،دانشکده مدیریت،دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

3 دانش آموختته کارشناسی ارشد رشته مدیریت بازرگانی،دانشکده مدیریت،دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

10.22034/qjimdo.2021.262799.1390

چکیده

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر قابلیت‌های مدیریت دانش، انعطاف‌پذیری و چابکی استراتژیک با نقش میانجی نوآوری مدل کسب و کار بر عملکرد شرکت‌ها است.
روش‌شناسی: این ﭘﮋوﻫﺶ از لحاظ هدف، توصیفی-پیمایشی و از نظر نوع استفاده،  پژوهشی کاربردی است. جامعه آماری شامل پژوهش، مدیران و کارکنان شرکت‌های بیمه بود و حجم نمونه با نرم‌افزار جی-پاور نسخه 1,3، 422 نفر تعیین شد. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه استاندارد استفاده شد. تحلیل داده‌ها از طریق  نرم‌افزار اسمارت پی.ال.اس انجام شد.
یافته‌ها: نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که قابلیت‌های مدیریت دانش، انعطاف‌پذیری و چابکی استراتژیک به طور مستقیم و غیر مستقیم از طریق نوآوری مدل کسب و کار بر عملکرد شرکت‌ها تأثیر دارند.
نتیجه‌گیری: ایجاد و به کارگیری همزمان قابلیت‌های مدیریت دانش، انعطاف‌پذیری استراتژیک و چابکی استراتژیک با چاشنی نوآوری مدل کسب و کار ضمن بهبود عملکرد شرکت‌ها، به مدیران در نحوه بهبود عملکرد شرکت‌ها در محیط‌های پویا کمک می‌نماید.

کلیدواژه‌ها


احمدی اصفهانی، آرش؛ جعفری کفرانی، مریم.(1399). تحلیل تأثیر قابلیت‌های مدیریت دانش و ریسک‌پذیری سازمانی بر نوآوری مدل کسب و کار. اولین کنفرانس مهندسی صنایع، اقتصاد و مدیریت.
بروجنی مجرد، صاحبه؛ حسینی، فاطمه.(1394). تأثیر نوآوری باز و نوآوری مدل کسب و کار بر عملکرد شرکت‌های دانش‌بنیان. اولین همایش علمی پژوهشی یافته‌های نوین علوم مدیریت، کارآفرینی و آموزش ایران، تهران، انجمن توسعه و ترویج علوم و فنون بنیادین.
پناهی، حمیدرضا و کاظمی، سیدعباس.(1397). اثرات انعطاف‌پذیری استراتژیک و تولیدی و چابکی زنجیره تأمین بر عملکرد شرکت آبراه تزئین، هفتمین کنفرانس تکنیک‌های مدیریت و حسابداری، تهران.
جعفری عربشاهی، بنت‌الهدی.(1396). بررسی تاثیر قابلیت‌های مدیریت دانش در عملکرد بنگاه با توجه به نقش میانجی مدیریت ارتباط با تأمین‌کننده در نمایندگی‌های خودروهای داخلی شهر مشهد. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بین‌المللی امام رضا (ع).
حاجی‌پور، بهمن؛ نجفی، سامه.(1395). بررسی تأثیرپذیری عملکرد شرکت‌های بیمه از گزینه‌های راهبردی مدل دلتا. اندیشه مدیریت راهبردی (اندیشه مدیریت)، 10(2)، 270-229.
حمزه، اسماء؛ عطاطلب، فاطمه.(1397). بررسی اثر تحریم بر صنعت بیمه با تأکید بر تورم و مشکلات نقل و انتقالات پولی، فصلنامه اقتصاد مالی، 12(45)، 165-147.
رمضانی، حمید و علوی وفا، حمید.(1395). بررسی چالش‌های داخلی فراروی صنعت بیمۀ کشور در شرایط بحرانی؛ مطالعۀ موردی رشتۀ بیمۀ آتش‌سوزی در شرکت بیمۀ آسیا. پژوهش‌های بیمه‌ای، 1(2)، 181-145.
صفری، سعید؛ مرادی دولیسکانی، سجاد و رئیسی قربان آبادی، حسین.(1396). ارائۀ چارچوبی برای ارزیابی عملکرد و رتبه‌بندی شرکت‌های بیمه با رویکرد تصمیم‌گیری چند شاخصه (روش پرامتی غنی شده). فصلنامه علمی - پژوهشی پژوهشنامه بیمه، 32(1)، 22-1.
عباسی، همایون و فتاحیان، نفیسه.س(1396). تأثیر یادگیری استراتژیک بر عملکرد سازمانی با نقش میانجی چابکی استراتژیک (مطالعه موردی: ادارات ورزش و جوانان استان همدان و کرمانشاه). دو فصلنامه پژوهش‌های معاصر در مدیریت ورزشی، 8 (15)، 43-29.
Adnan, M., Ali, I., & Sohail, B. (2018). Influence of Knowledge Management Capabilities on Corporate Performance. International Journal of Research in Business Studies and Management, 5(3), 1-9.
Ahmed, M., & Shafiq, S. (2014). The Impact of Organizational Culture on Organizational Performance: A Case Study on Telecom Sector. Global Journal of Management and Business Research, 14(13), 20-30.
Akram, M. S., Goraya, M., Malik, A., & Aljarallah, A. M. (2018). Organizational Performance and Sustainability: Exploring the Roles of IT Capabilities and Knowledge Management Capabilities. Sustainability, 10(10),1-20. 
Arokodare, A., & Asikhia, O. U. (2020). Strategic Agility: Achieving Superior Organizational Performance through Strategic Foresight. Global Journal of Management And Business Research, 20(3), 6-16.
Asemokha, A., Musona, J., Torkkeli, L., & Saarenketo, S. (2019). Business Model Innovation and Entrepreneurial Orientation Relationships in SMEs: Implications for International Performance. Journal of International Entrepreneurship, 17(3), 425-453.
Bamel, U. K., & Bamel, N. (2018). Organizational Resources, KM process Capability and Strategic Flexibility: a Dynamic Resource-Capability Perspective. Journal of Knowledge Management, 22 (7), 1555-1572.
Bashir, M., & Verma, R. (2019). Internal factors & Consequences of Business Model Innovation. Management Decision, 57(1), 262-290.
Chamanifard, R., Nikpour, A., & Chamanifard, S. (2014). Investigating the Impact of Emotional Intelligence on Organizational Performance in International Division of Tejarat Bank, Iran. International Journal of Scientific Management & Development, 2(11), 652-657.
Chesbrough, H. (2010). Business Model Innovation: Opportunities and Barriers. Long range planning, 43(2-3), 354-363.
Clauss, T. (2017). Measuring Business Model Innovation: Conceptualization, Sale Development, and Proof of Performance. R&D Management, 47(3), 385-403.
Clauss, T., & Hock, M. (2014). The Effect of Strategic Agility on Business Model Innovation. Academy of Management Annual Meeting, Philadelphia, Vol. 2014, No. 1, p. 17621 (Conference Paper).
Clauss, T., Abebe, M., Tangpong, C., & Hock, M. (2019). Strategic Agility, Business Model Innovation, and Firm Performance: an Empirical investigation. IEEE Transactions on Engineering Management, 68(3), 767- 784.
Clauss, T., Bouncken, R. B., Laudien, S., & Kraus, S. (2020). Business Model Reconfiguration and Innovation in SMEs: a Mixed-Method Analysis From the Electronics Industry. International Journal of Innovation Management, 24(2), 1-35.
Dijkstra, T. K., & Henseler, J. (2015). Consistent Partial Least Squares Path Modeling. MIS Quarterly, 39(2), 297-316.
Doz, Y. L., & Kosonen, M. (2010). Embedding Strategic Agility: A leadership Agenda for Accelerating Business Model Renewal. Long Range Planning43(2-3), 370-382.
Doz, Y., & Kosonen, M. (2008b). The Dynamics of Strategic Agility: Nokia's Rollercoaster Experience. California Management Review, 50(3), 95-118.
Doz, Y., Doz, Y. L., & Kosonen, M. (2008a). Fast Strategy: How Strategic Agility Will Help you Stay Ahead of the Game. Pearson Education.
Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A. G. (2009). Statistical Power Analyses Using G* Power 3.1: Tests for Correlation and Regression Analyses. Behavior Research Methods, 41(4), 1149-1160.
Ferreira, J. J., Vila, J. E., Mariussen, A., Singh, D., Oberoi, J. S., & Ahuja, I. S. (2013). An Empirical Investigation of Dynamic Capabilities in Managing Strategic Flexibility in Manufacturing Organizations. Management Decision, 51(7), 1442-1461. 
Ghorban, R., & Gholipour, K. (2018). Investigating the Impact of Strategic Flexibility on Organizational Innovation. International Review of Management and Marketing, 8(3), 1-5.
Gorondutse, A. H., Arshad, D., & Alshuaibi, A. S. (2020). Driving Sustainability in SMEs’ Performance: the Effect of Strategic flexibility. Journal of Strategy and Management, 14(1), 64-81.
Hadighi, A., & Mahdavi, I. (2011). A New Model for Srategy Formulation Using Mahalanobis-taguchi system and Clustering Algorithm, Journal of Intelligent Information Management, 3(5), 198-203.
Hair Jr, J. F., Hult, G. T. M., Ringle, C., & Sarstedt, M. (2013). A Primer on Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM). Sage Publications.
Hair, J. F., Sarstedt, M., & Ringle, C. M. (2019). Rethinking Some of the Rethinking of Partial least Squares. European Journal of Marketing.
Hair, Ringle, M., & Sarstedt, M. (2011). PLS-SEM: Indeed a silver bullet. Journal of Marketing theory and Practice, 19(2), 139-152.
Hock-Doepgen, M., Clauss, T., Kraus, S., & Cheng, C. F. (2020). Knowledge Management Capabilities and Organizational Risk-taking for Business Model Innovation in SMEs. Journal of Business Research, Volume 130, 683-697.
Honyenuga, B. Q., Tuninga, R. S., & Ghijsen, P. W. T. (2019). Management Innovation and Organisational Performance: the Mediating Role of High Performance Organisation Framework. International Journal of Business and Globalisation, 22(3), 295-315.
Ibarra, D., Ganzarain, J., & Igartua, J. I. (2018). Business Model Innovation Through Industry 4.0: A Review. Procedia Manufacturing, 22, 4-10.
Kale, E., Aknar, A., & Başar, Ö. (2019). Absorptive Capacity and Firm Performance: The Mediating Role of Strategic Agility. International Journal of Hospitality Management, 78, 276-283.
Kandemir, D., & Acur, N. (2012). Examining Proactive Strategic Decision Making Flexibility in New Product Development. Journal of Product Innovation Management, 29(4), 608-622.
Keat, L. I., Sam, T. L., & Kadir, K. A. (2018). Effect Of Knowledge Management, Management Innovation And Dynamic Capabilities In Sustaining Competitive Advantage In Dynamic Business Evnironments. International Journal of Accounting, 3(15), 01-12.
Kraus, S., Filser, M., Puumalainen, K., Kailer, N., & Thurner, S. (2020). Business Model Innovation: A Systematic Literature Review. International Journal of Innovation and Technology Management (IJITM)17(6), 1-20.
Kurniawan, R., Budiastuti, D., Hamsal, M., & Kosasih, W. (2020). The Impact of Balanced Agile Project Management On Firm Performance: the Mediating Role of Market Orientation and Strategic Agility. Review of International Business and Strategy, 30(4), 457-490.
Lee, O. K. D., Xu, P., Kuilboer, J. P., & Ashrafi, N. (2016). Idiosyncratic Values of IT-Enabled Agility at the Operation and Strategic Levels. Communications of the Association for Information Systems, 39(1), 13.
Lee, V. H., Leong, L. Y., Hew, T. S., & Ooi, K. B. (2013). Knowledge Management: a Key Determinant in Advancing Technological Innovation?. Journal of Knowledge Management, 17(6), 848-872.
Li, G., & Zhuo, R. (2020). Research on the Influence Mechanism of Strategic Flexibility on Business Model Innovation. In International Conference on Management Science and Engineering Management (pp. 325-338). Springer, Cham.
Lindgren, P. (2018). The Multi Business Model Innovation Approach. River Publishers.
Liyanage, A. S., & Weerasinghe, T. D. (2018). The Effect of Strategic Flexibility on Strategy-Performance Nexus: A Conceptual Model. Kelaniya Journal of Management, 7(1), 26-39.
Miroshnychenko, I., Strobl, A., Matzler, K., & De Massis, A. (2020). Absorptive Capacity, Strategic Flexibility, and Business Model Innovation: Empirical Evidence from Italian SMEs. Journal of Business Research, Volume 130, 670-682.
Munoz, T., & Kumar, S. (2004). Brand Metrics: Gauging and linking Brands With Business Performance. Journal of Brand Management, 11(5), 381-387.
Omoush, M. M. (2020). Investigation the Relationship Between Supply Chain Management Activities and Operational Performance: Testing the Mediating Role of Strategic Agility-A Practical Study on the Pharmaceutical Companies. International Business Research, 13(2), 1-74.
Phangestu, J., Kountur, R., & Prameswari, D. A. (2020). The Moderating Effect of Entrepreneurial Leadership and Competitive Advantage on the Relationship Bbetween Business Model Innovation and Startup Performance. Journal of Business and Retail Management Research, 14(3), 53-61.
Santos, V., Goldman, A., & De Souza, C. R. (2015). Fostering Effective Inter-team Knowledge Sharing in Agile Software Development. Empirical Software Engineering, 20(4), 1006-1051.
Shalender, K., & Yadav, R. K. (2019). Strategic Flexibility, Manager personality, and Firm Performance: The case of Indian Automobile Industry. Global Journal of Flexible Systems Management, 20(1), 77-90.
Sushil, K. (2013). Leveraging Strategic Change with Continuity. Flowing Stream Strategy: Leveraging Strategic Change with Continuity, Springer (India) Private Ltd, 3-14.
Tseng, S. M. (2014). The Impact of Knowledge Management Capabilities and Supplier Relationship Management on Corporate Performance. International Journal of Production Economics, Volume 154, 39-47.
Umam, R., & Sommanawat, K. (2019). Strategic Flexibility, Manufacturing Flexibility, and Firm Performance Under the Presence of an Agile Supply Chain: A Case of Strategic Management in Fashion Industry. Polish Journal of Management Studies, 19(2), 407-418.
Venkatraman, N., & Ramanujam, V. (1986). Measurement of Business Performance in Strategy Research: A Comparison of Approaches. Academy of Management Review, 11(4), 801-814.
Weber, Y., & Tarba, S. Y. (2014). Strategic Agility: A State of the Art Introduction to the Special Section on Strategic Agility. California Management Review, 56(3), 5-12.
Xin, W. (2020). Exploring the Impact of Strategic Flexibility on Business Model Innovation Under the Open Innovation Activity: The Moderating Roles of Multiple Factors with Competitive Ties and Cooperative Ties. International Business Research, 13(7), 1-80.
Zhang, Y., Liu, S., Tan, J., Jiang, G., & Zhu, Q. (2018). Effects of Risks on the Performance of Business Process Outsourcing Projects: The Moderating Roles of Knowledge Management Capabilities. International Journal of Project Management, 36(4), 627-639.