چارچوب نوآوری مدل کسب وکار مبتنی بر کاربست فناوریهای دیجیتالی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، رشته مدیریت سیستم ها، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

2 دانشیار گروه مدیریت صنعتی و فناوری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

3 استادیار گروه مدیریت بازرگانی و کسب وکار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران ‏

10.22034/qjimdo.2022.321525.1473

چکیده

زمینه و هدف: بازطراحی مدل کسب‌وکار پیشنیاز توسعه و بقای سازمان‌ها در عصر دیجیتال است. براین اساس هر سازمانی می‌بایست به جای تکیه بر مدل‌های ایستا، همگام با تغییرات محیطی و انتظارات مشتریان، منطق کسب‌وکار خود را از طریق بهره‌گیری از قابلیت‌های فناوری‌ها به‌روز نماید. هدف از پژوهش حاضر ارائه رویکردی سیستماتیک برای نوآوری مدل‌ کسب‌وکار مبتنی بر کاربست فناوری‌های دیجیتالی است.
روش‌شناسی: در فاز نخست با روش فراترکیب از ۴۲ مقاله منتخب، مولفه‌های نوآوری مدل کسب‌وکار استخراج شد. سپس به روش پیمایش و با نمونه‌گیری غیرتصادفی و هدفمند خبرگان حوزه فناوری و تحلیل فازی پرسشنامه‌های دریافتی، کاربرد فناوری‌های دیجیتالی در مولفه‌های نوآوری مدل‌ کسب‌وکار استخراج شده در فاز اول ارائه گردید.
یافته‌ها: در فاز نخست مولفه‌های مدل در قالب پنج مقوله شامل نوآوری در کلان فعالیت‌‌های شبکه ارزش، نوآوری در کلان فعالیت‌‌های درون سازمانی، نوآوری در ساختار، نوآوری در حکمرانی و نوآوری در جنبه مالی و تم های تشکیل دهنده هر یک شناسایی شد. سپس با استخراج دیدگاه خبرگان حوزه فناوری‌ درخصوص کاربست فناوری‌های دیجیتالی مشتمل بر هفت گروه پلتفرم، اتصال، محصول نقش‌محور، گردآوری داده سنسورمحور، تحلیل بینش‌ساز، تعامل تحلیلی و تعامل افزوده، چارچوب نوآوری مدل‌ کسب‌وکار ارائه گردید.
نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که در واکنش به پویایی‌ها و تغییرات محیطی، نوآوری در چه ابعاد و مولفه‌هایی از مدل‌کسب‌وکار و با بکارگیری کدام گروه از فناوری‌های دیجیتالی مدنظر قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


  • تاریخ دریافت: 04 دی 1400
  • تاریخ بازنگری: 22 فروردین 1401
  • تاریخ پذیرش: 14 اردیبهشت 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 01 تیر 1401