شناسایی و ارزیابی عوامل موثر بر اجرای موفق خط‌مشی عمومی حمایت از شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان در کشور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای مدیریت دولتی گرایش تصمیم گیری و خطمشی گذاری عمومی، دانشکده مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان، واحد خوراسگان، ایران

2 استادیار گروه مدیریت موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی. تهران، ایران.

3 استادیار گروه مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نراق، استان مرکزی، ایران.

چکیده

زمینه و هدف: توسعه شرکت‌ها و موسسات دانش بنیان بنیازمند فراهم‌سازی زیرساخت‌های مورد نیاز توسط دولت است. این پژوهش با هدف تعیین عوامل موثر و میزان تأثیر­گذاری آنها در اجرای موفق خط­مشی عمومی حمایت از شرکت­ها و موسسات دانش­بنیان انجام شده است.
روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی است و با رویکرد کمی به شیوۀ پیمایشی مقطعی و علی انجام شده است. ابزار جمع­آوری داده­ها پرسشنامه محقق‌ساخته بوده است. جامعۀ آماری پژوهش شامل وزارتخانه­ و سازمان عمومی متولی اجرای «قانون حمایت از شرکت­ها و موسسات دانش‌بنیان» منتخب در تهران بوده که با روش نمونه­گیری تصادفی ساده تعداد 270 پرسشنامه قابل بهره­برداری از آنها جمع­آوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده­ها از آزمون تی مستقل، تحلیل واریانس، تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل رگرسیون چندمتغیره استفاده شده است.
یافته‌ها: میزان موفقیت در اجرای خط­مشی حمایت از شرکت­ها و موسسات دانش­بنیان در سطح مطلوب نبوده است و همچنین نه عامل اثرگذار بر اجرای موفق خط­مشی مورد مطالعه شناسایی شد که در قالب دو عامل «نظام­یافتگی فنی و اجتماعی اجراء» و «پشتوانه محتوایی و عینی اجراء» تجمیع شدند که عامل اول بر اجرای موفق خط­مشی حمایت از شرکت­ها و موسسات دانش بنیان تاثیر داشته است.
نتیجه‌گیری: برطرف ساختن موانع شناسایی شده با استفاده از راهکارهای پیشنهادی این پژوهش می‌تواند زمینه را برای توسعه بیش از پیش شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان فراهم سازد.

کلیدواژه‌ها


امیری ساروکلائی، سپیده. شعبانعلی فمی، حسین. کاباران زاده قدیمف محمدرضا.(1393). بررسی میزان توانمندی شرکت­های دانش بنیان مستقر در مراکز رشد در فرآیند تجاری سازی. مجموعه مقالات اولین همایش ملی اقتصاد دانش بنیان معبر اقتصاد مقاومتی، جلد اول، موسسه سفیران فرهنگی مبین، ص175-161.
انتظاریان، ناهید.(1394). تاثیر کسب و کارهای دان­ بنیان بر رشد اقتصادی کشور. ماهنامه اجتماعی، اقتصادی، علمی و فرهنگی کار و جامعه، شماره 180، ص27-20.
پورکیانی، مسعود. سلاجقه، سنجر و زارع پور نصیرآبادی، فضل اله.(1393). تبیین موانع اجرای خط‌مشی با استفاده از بحث متمرکزگروهی. فصلنامه مدیریت سازمان‌های دولتی، سال سوم، شماره 9، ص 22-7.
حاجی‌پور، ابراهیم. فروزنده، لطف الله. دانایی‌فرد، حسن. فانی، اصغر. (1394). طراحی الگوی آسیب‌شناسی اجرای خط‌مشی عمومی در ایران. فصلنامه مدیریت نظامی، شماره 58، سال پانزدهم، ص23-1.
دانش‌فرد،کرم اله.(1393). موانع اجرای خط‌مشی‌های عمومی در سازمان غیردولتی. فصلنامه مدیریت منابع در نیروی انتظامی، سال دوم، شماره 2، ص50-23.
رفسنجانی­نژاد، سیما.(1395). آسیب شناسی قانون حمایت از شرکت­ها و موسسات دانش­بنیان از منظر ساز وکارهای اجرایی. شبکه مطالعات سیاست­گذاری عمومی، مرکز بررسی های استراتژیک ریاست جمهوری، ص1-3.
شعبانی، احمد و عبدالملکی، حجت الله.(1390). توسعه اقتصادی دانش‌پایه؛ تجربیات و الزامات سیاست‌گذاری. فصلنامه علمی-پژوهشی برنامه‌ریزی و بودجه، سال شانزدهم، شماره 1، ص 127-97.
قراگوزلو، مهدی.(1393). تبیین اقتصاد دانش بنیان و نقش آن در اقتصاد مقاومتی. مجموعه مقالات اولین همایش ملی اقتصاد دانش بنیان معبر اقتصاد مقاومتی، جلد اول، موسسه سفیران فرهنگی مبین، ص186-176.
گرجی­زاده، عطیه. شریفی رنانی، حسین.(1392). بررسی نقش اقتصاد دانش بنیان بر کنترل تورم در ایران 1390-1357. اولین همایش الکترونیکی ملی چشم انداز اقتصاد ایران.
ضرغام بروجنی، حمید. بذرافشان، مرتضی. (1393). بررسی عوامل مؤثر بر اجرای خط‌مشی‌های گردشگری جمهوری اسلامی ایران. مجله برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری، سال سوم، شماره 9 ، ص 51-31.
معمارزاده، غلامرضا. طاهرپور کلانتری، حبیب اله.(1384). شرایط و عوامل مؤثر بر اجرا خط‌مشی‌های مالیاتی درایران. اقتصاد و مدیریت، شماره 67 ، ص80-71.
معمارزاده، غلامرضا. میرسپاسی، ناصر و جلیلی، سودابه.(1390). ارائه مدل برای ارزیابی اثربخشی اجرا خط‌مشی عمومی  جمهوری اسلامی ایران در حوزه بهداشت و درمان. فصلنامه رسالت مدیریت دولتی، سال دوم، شماره چهارم ص 31-19.
منوریان، عباس.(1394). مدل اجرا خط‌مشی‌های اصلاح اداری با رویکرد یادگیری. مدیریت دولتی. دوره 7، شماره 4، ص864-839.
میرزایی، حجت­الله. بانوئی، علی اصغر.(1394). بررسی تاثیر دانش بر رشد اقتصادی استان­های ایران. فصلنامه پژوهشنامه اقتصادی، سال پانزدهم ، شماره 58، ص110-83 .
Addo, M. & Choudhury, K.(2012). Factors influencing implementation of development projects: an empirical study of selected African countries. The Global Journal of Finance and Economics, Vol. 9, No. 2: pp,75-84.
Bartholomew,U.& Chukwuemeka, E.E.O.(2013).The obstacles to  effective policy implementation by the public bureaucracy in developings: The case of  Nigeria.Singaporean Journal of Business Economics and Management studies, Vol.1, No.8: pp,34-43.
Barua, P., Fransen, T. & Wood D.(2014).Climate policy implementation tracking frame work.World Resources Institute: pp.1-40.
Batsuuri, G.(2016). Foreogn investment policy implementation effective: A case study fromMongolia. Imperial Journal of Interdisciplinary Research,Vol.2, No.3: pp, 309-320.
Blanco- Mancilld, G.(2011). Implementation of health policies in Mexico city: what factors contribute to more effective service delivery? Thesis for degree of doctor of philosophy, Department of Social Policy of the Lodon School of Economics.
Bolaji, S.D., Evans, G.C. & Cary ,J.(2016).University basic education policy  implementation in Nigeria. KEDI Journal of Educational Policy.Korean Educational Development Istitute,13:2: pp,137-158.
Brown, S. E. D.& Lavery, L.(2012). Implementing federal policy: confronting state capacity and will. The policy studies organization, Vol. 40, No.4:pp, 557-592.
Burke, K. Morris,k. & Mcgarrgle, L.(2012). An introductory guide to implementation. Center for Effective Services.
Byhuyan, A. Jorgensen, A.  Sharma, S.(2010). Taking the Pulse of Policy: The Policy Implementation Assessment Tool, U.S. Agency for International Development (USAID). Health Policy Intiative.
Cerna, L.(2013). The nature of policy change and implementation: A review of different theoretical Approaches. Organisation for economic co- operation and development.
Chung,H. Lee, G. Hwaliu, S.(2014). Policy and barriers related to implementation adult e- learning in Taiwan. Australian Journal of Adult learning,Vol.54,No.3:pp, 219-243.
Chompucot, M. C.(2011). Major factors affective educational policy implementation effectiveness for the three southernmost provinces of Thailand as perceived by school directors. Dissertation for the degree of doctor of philosophy, National Institute of Development Administration.
Exadaktylos, T. & Zahariadis ,N. (2014). Quid pro quo: political trust and policy implementation in Greece during the Age of Austerity. Politics & Policy,Vol.42, No.1: pp, 160-183.
Feiock, R., Kassekert, A., Terman, J. & Yang, K. (2012). Walking in the shadow of  Pressman and Wildavsky:Expanding Fiscal federlism and goal congruence theories to single shot games. Review of Policy Research,Vol.33,No.2: pp,124-139.
Kwankye, S. O. & Cofie, E.(2015). Ghana’s population policy implementation: past, present and future. African Population Studies, Vol. 29, No. 2: pp,1734-1748.
Ladner, J.(2016). Policy implementation in the public sector: A comparsion of two methods of evaluating the impact of government interventions. Journal of Organizational Ethnography, Vol.5, No.3: pp,317-332.
Mackie, K. (2015). Success and failure in environment policy: the role of policy officials. Australian Journal of  Public Administration, Vol.75,No.3: pp,291-304.
Marsh, D. & Mcconnell A. (2008). Towards a framework for Examining policy success. Australian Political Studies Association Conference.
Mbaka, R. M. & Mugambi, F.(2014). Factors affecting successful strategy implementation in the Water Sector in Kenya. Journal of Business and Management,Vol. 16, Issue. 7, Ver. III: PP 61-68.
Mcconnell, A.(2010). Policy success, policy failure and gery areas in- between. Journal Public Policy,Vol.30,No.3: pp.345-362.
Morestin, F., Gauvin, F. p. & Hogue, M. C, Benoit F.(2010). Method for synthesizing knowledge about public policies. National Collaborating Center for Health public policy.
Mthethwa, R.M. (2012). Critical dimensions for policy implementation. African Journal of Public Affairs,Vol.5, No.2: pp,36-47.
Paudel, N. P.(2009). A critical account of policy implementation theories status and reconsideration. Nepalese Journal of  Public Policy and Governance,Vol.25, No.2: pp,36-54.
 Pelletier, D. L., Frongillo, E. A., Gervais, S., Hoey, L., Menon, P., Ngo, T., Stoltzfus, R .J., Ahmed, A. M. S. & Ahmed, T.( 2012).Nutrition agenda setting, policy formulation and implementation: lessons from the Mainstreaming Nutrition Initiative. Health Policy and Planning, Published by Oxford University Press, No,27:pp,19–31.
Rutter, J. Marshall, E. Sims, S.(2012). The "S" Factors. Institute for Government Australian Political Studies Association Conference. Brisbane, Australia, July 6-9.
Saito, J. Keosada, N., Tomokawa, S., Akiyama, T., Kaewviset, S., Nonaka, D., Waikugul, J., Kobayashi, J., Souvanvixay, M.(2014). Factors influencing the national school health policy implementation in Lao PDR: a multi-level case study. Health Promotion International Advance:pp.1-12.
Sapru, R.K. (2011). Public Policy: Art and Craft of Policy Analysis. Second edition.  New Delhi: PHL Learning Private Limited.
Siddique, W. (2016). Critical success factors affecting e-government policy implementation in Pakistan. E Journal of E Democracy Open Government.Vol.8 ,No.1: pp, 102-126.
Slack, J.D.(2007). Policy implementation effectiveness in cross- national analysis. International Journal of public Administrative,Vol.3, No.2: pp,219-242.
Standing, C. Cripps, H.(2013). Critical success factors in the implementation of electronic health records: A two- case comparsion. System Research and Behavioral Science.No.32: pp, 75–85.
Tummers, L., Steijn, B & Bekkers,V.(2012). Explaining the willingness of public professionals to implement public policies: content, context and Personality characteristics.Public Administration Vol. 90, No.3: pp,716–736.
Wyk, C.V. & Marumoloa, M.(2012). The role and functioning of school management teams in policy formulation and implementation at school level. Journal of social science,Vol.32, No.1: pp,101-110.
Zhan, X, Hung LoC, W.& Tang, S.(2013).Contextual changes and environmental policy implementation: a longitudinal study of street-level bureaucrats in Guangzhou, China. Journal of Public Administration Research and Theory, No. 24: pp,1005–1035.