1
دانشجوی دکتری، اقتصاد پولی، گروه اقتصاد، واحد ابرکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ابرکوه، ایران
2
استادیار گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران .
3
استاد گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران
10.22034/qjimdo.2026.562896.1776
چکیده
زمینه و هدف: تحول دیجیتال و گسترش کاربردهای هوش مصنوعی در صنعت بانکداری، ماهیت نقشها، مهارتها و ساختار اشتغال را بهطور اساسی دگرگون کرده است. با این حال، تبیین این تغییرات نیازمند نگاهی فراتر از «حذف مشاغل» و تمرکز بر سازوکارهای بازآفرینی نیروی کار است. پژوهش حاضر با هدف تبیین تحول نیروی کار بانکی مبتنی بر قابلیتهای پویا انجام شد و میکوشد نشان دهد این تحول چگونه در بستر فشارهای فناورانه، سازمانی و محیطی شکل میگیرد. روششناسی: این پژوهش از نوع کاربردی و با رویکرد ترکیبی (کیفی–کمی) انجام شد. در مرحله کیفی، با استفاده از روش فراترکیب، مطالعات منتشرشده در بازه ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ جستوجو و پس از غربالگری بر اساس دستورالعمل PRISMA و ارزیابی کیفیت با ابزار CASP، ۳۷ مطالعه منتخب تحلیل شد. در مرحله کمی، مؤلفههای استخراجشده با بهرهگیری از تکنیک دلفی فازی و مشارکت ۱۸ نفر از خبرگان طی دو راند اولویتبندی شد. یافتهها: نتایج نشان داد تحول نیروی کار بانکی بیش از آنکه به حذف گسترده اشتغال منجر شود، بیانگر بازآرایی نقشها و ارتقای مهارتهاست. «تغییر نقشها و شرح وظایف شغلی» با مقدار دفازی 0.90 مهمترین عامل تحول بود و پس از آن «مهارتهای جدید موردنیاز» (0.87)، «سواد دیجیتال و آشنایی با هوش مصنوعی» و «جایگزینی وظایف تکراری با الگوریتمها» (0.85) قرار گرفتند. نتیجهگیری: یافتهها نشان میدهد تحول نیروی کار بانکی در چارچوب مدل فناوری–سازمان–محیط و از طریق سازوکارهای قابلیتهای پویا تبیینپذیر است و توسعه مهارتهای دیجیتال و نظامهای یادگیری مستمر، شرط گذار موفق به بانکداری دیجیتال محسوب میشود.
زارعی، لیلا، توتونچی، جلیل و علوی راد، عباس. (1405). تحول نیروی کار مبتنی بر قابلیتهای پویا در عصر دیجیتال. (e255074). مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی، 9(3)، e255074 https://doi.org/10.22034/qjimdo.2026.562896.1776
MLA
زارعی، لیلا, ، توتونچی، جلیل, و علوی راد، عباس. "تحول نیروی کار مبتنی بر قابلیتهای پویا در عصر دیجیتال" .e255074 , مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی, 9, 3, 1405, e255074. doi: 10.22034/qjimdo.2026.562896.1776
HARVARD
زارعی لیلا, توتونچی جلیل, علوی راد عباس. (1405). 'تحول نیروی کار مبتنی بر قابلیتهای پویا در عصر دیجیتال', مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی, 9(3), e255074. doi: 10.22034/qjimdo.2026.562896.1776
CHICAGO
لیلا زارعی, جلیل توتونچی و عباس علوی راد, "تحول نیروی کار مبتنی بر قابلیتهای پویا در عصر دیجیتال," مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی, 9 3 (1405): e255074, doi: 10.22034/qjimdo.2026.562896.1776
VANCOUVER
زارعی لیلا, توتونچی جلیل, علوی راد عباس. تحول نیروی کار مبتنی بر قابلیتهای پویا در عصر دیجیتال. مدیریت نوآوری در سازمان های دفاعی. 1405;9(3):e255074. doi: 10.22034/qjimdo.2026.562896.1776